CIKGU FAUZI PANDAI BESI

       Pandai besi merupakan satu gelaran bagi individu yang terkenal dan mahir di dalam bidang pertukangan besi. Seseorang yang menunjukkan ketokohan dan terbukti kebolehan biasanya diakui sebagai pakar di dalam bidang tersebut. Kemahiran "Pandai Besi" tertumpu kepada usaha menempa senjata tradisonal seperti keris, kelewang chalung, parang, pedang dan sebagainya di samping menghasilkan peralatan pertanian tradisional. Peralatan menempa, motif dan ragam pertukangan serta cara membentuk senjata memperlihatkan kepakaran "Pandai Besi" itu sendiri.


             Santai dihujung minggu ini depankanta utarakan seni pertukangan besi di bengkel Cikgu Fauzi...
                   
                       Terletak di Kampong Hutan Pasir hanya beberapa kilometer dari pekan Ketereh,Kota Bharu,Kelantan.Dari jalan utama kg. berkenaan kelihatan papan tanda berhampiran kediaman Cikgu Fauzi..Bengkelnya terletak hanya dibelakang kediamannya ini....

        Pelanggan biasanya membawa sendiri besi2 yg ingin ditempa..Besi2 yg keras biasanya menjadi pilihan.

             Sekiranya pelanggan tidak membawa contoh bentuk peralatan,disini ada menyediakan berbagai sampel yg boleh dipilih...

                    Cikgu Fauzi merupakan pesara guru yg memilih bidang warisan tradisi keluarga ini untuk meneruskan kerjayanya...Kerja2 menempa besi dimulakan dengan membakar besi tersebut dalam dapur arang yg ditiup dgn blower letrik...

             Setelah besi tersebut menjadi lembut oleh kepanasan yg tinggi,cikgu Fauzi akan mula menempa mengikut bentuk yg ditempah...

           Bagi besi2 yg terlalu keras,hydraulic hammer akan digunakan untuk mengetuk besi bagi meleperkannya...Ketukan kuat mesin ini boleh menggegarkan tapak bengkel ini...

       Walaupun mesin yg berat digunakan tapi pembentukan sebenar akan dibuat ketukan secara manual...

      Beginilah keadaan dua bilah golok yg baru siap ditempa...Keadaan masih terlalu panas..

           Seterusnya kerja-kerja mencanai golok tersebut bagi membentuk mata dan melicinkan permukaan golok...

Proses akhir dan penting dalam pembuatan peralatan tajam spt golok ini ialah proses menyepuh..Kemahiran yg tinggi diperlukan untuk proses menyepuh ini bagi menentukan ketajaman dan kualiti peralatan.

Mengikut Kamus Dewan, sepuh bermaksud "mengeraskan besi dengan membakar dan mencelupkan dalam air". Bagi senjata yang memerlukan ketajaman mata seperti pisau melapah, disamping penggunaan besi baja yang berkualiti kemahiran menyepuh oleh tukang juga menjadi faktor penting. Besi yang dibakar pada suhu tinggi akan dicelup ke dalam air berdasarkan warna pada besi yang sedang terbakar. Antara bahan yang menjadi celupan ialah air, air tanah liat dan minyak hitam. Kepakaran seorang tukang besi akan lebih terserlah jika ia mahir dalam kerja-kerja menyepuh. Ini kerana dalam kontek pembuatan senjata tradisional tukang-tukang tidak mempunyai alat bagi menyukat suhu yang tepat semasa menyepuh. Mereka hanya membuat agakan berdasarkan warna besi yang terbakar, sama ada biru, putih, kuning atau pun merah.


                      Sebaik selesai menyepuh cikgu Fauzi akan mengasah golok tersebut sebagai proses akhir sebelum diuji dan diserah pada pelanggan...

                Antara koleksi hasil tangan cikgu Fauzi yg sempat dirakam...Pisau melapah daging dgn sarung berbentuk ikan arowana...Yg ini paling menarik minat depankanta..

                   Beberapa senjata/peralatan kebun yg sekarang banyak ditempah untuk  dijadikan hiasan dinding rumah...Harga yg ditawarkan oleh cikgu Fauzi sangat berpatutan dan sekiranya pelanggan ingin menunggu dan melihat sendiri cikgu Fauzi menempa peralatan yg ditempah,boleh berbincang masa yg sesuai dgn cikgu Fauzi ditalian 012-9287519

               Selamat bercuti dihujung minggu....

SYILING ASID

       Dalam situasi yang sangat meragukan dipamirkan sekeping syiling yg telah terbiar sekian lama dengan kesan PMD yg dahsyat.Biasanya pakar2 syiling error kategorikan Post Mint Damage (PMD) kepada dua kategori iaitu kerosakan yg disebabkan buatan manusia samada sengaja atau  tidak sengaja DAN kerosakan disebabkan faktor alam semujadi.

      Sekeping syiling 1 sen 1971 ini dijumpai dgn kesan yg sukar diramalkan samada ianya buatan manusia yg meletakkannya kedalam larutan asid atau ianya tertanam terlalu lama didalam tanah.

                Bahagian belakang syiling 1 sen 1971,pengamatan yg sangat teliti diperlukan utk memastikan tahun keluarannya....sekali pandang syiling ini kelihatan dari zaman pra-sejarah...haha

            Kedudukan imej dikedua permukaannya masih timbul dan bila disuakan magnet syiling ini tidak tertarik,ianya jelas syiling copper...

                   Yang menjadikan syiling ini sangat istimewa ialah saiz diameternya lebih kecil dari siri Parlimen biasa selain ketebalannya yg sangat nipis....

                  Bila diletakkan syiling ini keatas syiling 1 sen biasa,jelas menampakkan perbezaan saiz yg menyebabkan rim syiling dibawah keseluruhannya nampak dgn jelas...

          Perhatikan ketebalan dan diameter syiling ini yg begitu ketara berbeza dgn syiling 1 sen biasa...

     Foto ini nampak dgn jelas ketebalannya hanya 1/3 syiling 1 sen biasa....

                       Saiz ketebalannya hanya 1/3dari syiling biasa menimbulkan persoalan samada syiling ini telah dicelup kedalam asid,melihat pada kesan imej yg masih ada pada kedua permukaan ianya bukan syiling asah dan kemungkinan juga syiling ini adalah syiling split planchet before strike error!.

DIE CHIP?, DIE GOUGE?,WORN DIE?

Antara yg sering terkeliru antara syiling error adalah die chip error dan die gouge error.Walaupun keadaan yg dilihat pada syiling adalah hampir sama tetapi bagaimana dua keadaan ini terjadi sangat berbeza.

         Sekeping syiling 50 sen 2005 dgn variti bunga raya yg kasar ini dijumpai terdapat beberapa tompokan logam seolah2 kesan die chip tetapi ianya dijumpai terjadi juga melibatkan bahagian fields permukaan syiling yg menyebabkan kemungkinan adalah die gouge error.

                Bahagian belakang syiling 50 sen 2005,terdapat tompokan logam yg timbul pada permukaan.

          Keadaan tersebut hanya terjadi pada bahagian belakang syiling....

             Sekiranya kesan ini adalah die douge error tentu ianya unik kerana banyak tompokan yg ada.

                 Die chip juga tidak pernah dijumpai terjadi pada fields syiling,biasa dijumpai adalah pada huruf,angka atau imej syiling...Kemungkinan ianya error lain bawah sub-kategori die errors?

     Syiling2 begini wajar dikongsi bersama pakar2 syiling error....
          Perkongsian pengalaman dgn sifu syiling error Mr Dickson Niew memberi pendapat kemungkinan fenomena ini adalah worn die error (lihat komen).

SYILING BERBICARA 7, COLLAR DIE

              Collar die atau juga dikenali dengan die ketiga merupakan salah satu penyumbang kepada syiling2 error.Antara yg biasa dipamirkan ialah partial collar error.Syiling Malaysia yg banyak dipamirkan dalam kategori error ini adalah pada denominasi 20 sen dan 50 sen siri Bunga raya.Die ketiga yg membentuk bahagian sisi syiling ini juga merupakan komponen penting dalam menentukan kesempurnaan sesekeping syiling.
           
               Dua keping syiling 50 sen 2004 yg ditemui dgn kesan partial collar ini menimbulkan persoalan yg lain pula.Adakah posisi huruf disisi syiling ini yg berlainan pada collar die dianggap variti atau error.

             Partial collar yg ketara pada sisi syiling ini ....

            Syiling kedua ini terdapat kesan partial collar yg agak sedikit bahagian sisinya terjejas...

            Bahagian belakang syiling 50 sen 2004.

           Bahagian muka...

           
            Syiling pertama menunjukkan cetakan huruf "BANK NEGARA MALAYSIA"terbalik jika dipandang  dari sudut belakang syiling.....

   Sementara syiling kedua menunjukkan huruf yg tegak dan selari dgn bahagian belakang syiling...

                 Kedua syiling ini memperlihatkan posisis huruf "BANK NEGARA MALAYSIA" yg bertentangan...

   Adakah keadaan ini dikirakan sebagai dua variti pada syiling 50 sen 2004 ini atau ianya satu error?

     Keadaan huruf yg terbalik ini bukan sahaja dikesan pada syiling 50 sen 2004 tapi juga dijumpai pada tahun2 keluaran yg lain...

5 SEN S3M,REPAIRED DIE

Sekali pandang syiling 5 sen s3m 2012 yang calar balar ini menyebabkan sangkaan menyatakan ianya adalah syiling PMD yg terkena sesuatu semasa dalam edaran.Bila dijumpai beberapa spesimen yg terdapat tanda-tanda yg sama menyebabkan penelitian terperinci terpaksa dibuat,hasilnya jelas menunjukkan syiling ini adalah repaired die error.

         Membaiki atau membersihkan semula permukaan die adalah rutin biasa dalam  proses penyilingan.Die yg sudah lasak menempa terlalu banyak syiling tentu akan mengalami kerosakan atau setidak-tidaknya akan timbul bintik2 seperti kaviti yg perlu dibersihkan.Proses menggilapkan semula die sepatutnya dilakukan dgn teliti supaya pada akhirnya permukaan die akan licin dan berkilat semula.Die yg gagal digilap sepenuhnya akan menghasilkan syiling spt yg dipamirkan ini.

       Bahagian muka syiling 5 sen s3M 2012.Kesan calar yg halus dgn garis melintang kelihatan dgn jelas..Menimbulkan keraguan....

                       Bila empat keping syiling terdapat ciri-ciri yg sama,tentu ianya adalah disebabkan oleh sesuatu yg ada pada permukaan die atau die errors.Perhatikan kedudukan garis2 halus pada keempat2 syiling ini...

                        

    Sekiranya difokus pada tempat tertentu jelas menunjukkan persamaan pada garis2 ini...

                 Syiling 1

              Syiling 2

              Syiling 3

              Syiling 4

              Persamaan pada garis2 keempat-empat syiling ini....

                   Bahagian belakang syiling 5 sen s3M tersebut...

Ciri2 repaired die pada syiling 1 sen 1993 pernah dipamirkan dalam post terdahulu.Walaupun garisnya agak lintang pukang tapi ianya masih membentuk bulatan....

         
                   Ciri2 syiling diatas berlainan dgn syiling2 lathe lines yg lebih kelihatan lebih teratur garis2 halusnya yg membentuk concentric circles....